Ave Caicoli, Dili, Timor-Leste

info@pdhj.tl

  • tp
  • en

PDHJ Husu Enkuadramentu Legal Forte Hodi Proteje Ema ho Defisiensia iha Seminariu Nasionál

Díli, 26 marsu 2026 – Provedór-Adjuntu Boa Governasaun, Rigoberto Monteiro, subliña ona nesesidade urjente ba enkuadramentu legál ida ne’ebé metin hodi proteje ema ho defisiénsia (EhD) sira iha Timor-Leste, durante Semináriu Nasionál Protesaun ba EhD ho tema “Fortalesimentu Protesaun Direitu EhD Liuhusi Lei Espesífiku Protesaun Defisiénsia iha Timor-Leste.” Ko’alia iha semináriu ne’e, Monteiro destaka katak maski iha ezisténsia Planu Asaun Nasionál ba Defisiénsia (PAN EhD) 2021–2030, avaliasaun sira ne’ebé hala’o hosi Provedoria Direitus Umanus no Justisa (PDHJ) revela katak setór públiku barak maka seidauk implementa, no dala barak haree sala kestaun sira defisiénsia nian hanesan responsabilidade úniku hosi Ministériu Solidáriedade Sosiál no Inkluzaun (MSSI).

Monteiro subliña katak ema sira ho defisiénsia kontinua hasoru violasaun sira, tanba ne’e presija enkuadramentu ida ne’ebé komprensivu no abrajente liuhusi lei própriu ida ou integrasaun ho provizaun defisiénsia nian iha lejizlasaun setoriál esensiál sira atu kumpre Estadu nia devér atu proteje nia sidadaun sira. Nia trasa elementu xave sira ne’ebé lejislasaun hanesan ne’e tenke rezolve, inklui asesu ba edukasaun, saúde, atividade ekonómika, empregu, partisipasaun polítika, no protesaun hosi estigma no diskriminasaun. Provedór-Adjuntu rekomenda liután atu harii grupu traballu sériu ida ne’ebé envolve instituisaun relevante sira hanesan Asosiasaun Defisiensia Timor-Leste (ADTL), JU,S Jurídico Social Consultoria, Ministériu Justisa, no MSSI, ho apoiu husi Departamentu Negósius Estranjeirus no Komérsiu (DFAT – Australia), hodi avansa diskusaun no dezenvolvimentu ba proposta lei ne’e.

Monteiro mós husu ba organizasaun EhD sira atu hamutuk nu’udar forsa ida ne’ebé maka’as liu hodi defende sira nia direitu, no husu ba IX Governu Konstitusionál atu aproveita ninia kompromisu ba inkluzividade hodi lori progresu signifikativu kona-ba kestaun defisiénsia nian. Nia reafirma kompromisu PDHJ nian ba advokasia no fiskalizasaun kontínua ba polítika públika sira hodi garante katak ema ho defisiénsia sira hetan garantia oportunidade hanesan iha atividade ekonómika, empregu, no espasu públiku sira, livre husi estigma no diskriminasaun.

This post is also available in: English

Notisia seluk

PDHJ Audiensia ho Prezidente Parlamentu Hodi Empeña Ratifikasaun OPCAT

Díli, 24 marsu 2026 – Provedór Direitus Umanus no Justisa, Virgílio da Silva Guterres “Lamukan,” akompaña husi Provedór-Adjuntu Governasaun Di’ak, Rigoberto Monteiro, no Provedóra-Adjunta...

Provedór Husu Rekoñesimentu no Justisa ba Vítima sira iha Komemorasaun Loron Internasionál Lia-loos nian

Díli, 24 marsu 2026 – Provedór Direitus Umanus no Justisa, Virgílio da Silva Guterres “Lamukan”, dirije reflesaun ba partisipante sira durante komemorasaun Loron Internasionál...

Diálogu Nasionál Husu Parlamentu Atu Kompleta Ratifikasaun OPCAT

Díli, 18 marsu 2026 – Reprezentate husi parte interesada sira hola parte iha diálogu istóriku ida iha Díli hodi aborda asuntu ratifikasaun Protokolu Fakultativu...

PDHJ no APT Promove Workshop Prevensaun Tortura Hodi Mellora Kapasidade Monitorizasaun Detensaun

Díli, 17 marsu 2026 – Provedoria dos Direitos Humanos e Justiça (PDHJ), parseria ho Asosiasaun ba Prevensaun Tortura (APT), konvoka workshop kona-ba prevensaun tortura,...