Ave Caicoli, Dili, Timor-Leste

info@pdhj.tl

  • tp
  • en

Provedór Vizita Uma Mahon Salele Hodi Apoiu ba Vítima Violénsia iha Timor-Leste

Iha loron 1 fulan-outubru tinan 2024, ekipa inspesaun Provedoria Direitus Umanus no Justisa (PDHJ) vizita uma mahon Sentru Esperansa Feto (CEF) iha Salele, Covalima. Vizita ida ne’e hanesan parte ida husi inisiativa xave PDHJ nian hodi halo fiskalizasaun regulár ba Instituisaun Solidariedade Sosiál (ISS) sira ne’ebé hetan apoiu orsamentu anuál husi Governu liuhusi Ministériu Solidariedade Sosiál. Objetivu maka atu avalia servisu sira ne’ebé fornese no identifika dezafiu sira hodi hasa’e efikásia hosi programa sira apoiu nian, hodi garante katak sira ne’ebé presiza hetan tulun esensiál no asesu ba servisu públiku sira.

Sentru Esperansa ba Feto fornese apoiu krítiku ba labarik-feto sira ne’ebé sai vítima ba violénsia seksuál no abandonu. Liuhosi avalia servisu sira ne’ebé oferese no identifika área sira atu hadi’a, PDHJ buka atu hametin programa vital sira-ne’e.

Durante sira-nia vizita, ekipa inspesaun hasoru malu no entrevista labarik vítima violénsia seksuál. Enkuantu labarik barak espresa gratidaun ba apoiu ne’ebé permite sira atu kontinua sira-nia edukasaun no partisipa iha programa formasaun sira, sira seluk fahe sentimentu triste no izolamentu tanba separasaun ne’ebé naruk hosi sira-nia família no falta vizita.

Iha 2024, CEF Salele apoia vítima labarik na’in 96, ho susesu reintegra sira na’in 30 fila fali ba sira nia família. Maibé, sentru ne’e hasoru dezafiu sira hodi fornese programa edukasionál sira ne’ebé komprensivu, partikularmente iha abilidade informátika, tanba finansiamentu governu nian ne’ebé la sufisiente. Madre Santina Imaculada de Oliveira, Diretóra CEF Salele, destaka difikuldade atu kaer metin matadalan Ministériu Solidariedade Sosiál no Inkluzaun (MSSI) nian ne’ebé fó dalan ba vítima sira atu hela la liu fulan neen. Preokupasaun sira kona-ba seguransa no dinámika família nian dala barak komplika prosesu reintegrasaun nian.

PDHJ dezempeña knaar krusiál hodi promove no proteje direitus umanus iha Timor-Leste laran tomak hodi tau matan ba autoridade públika no entidade privada sira, asegura prestasaun servisu ne’ebé efetivu no adezaun ba prinsípiu governasaun di’ak. Ninia vizaun mak atu hametin integridade no promove justisa sosiál ba ema hotu, partikularmente ba grupu vulnerável sira, inklui feto, labarik, idozu, indivídu LGBTIQ+, no ema ho defisiénsia.

Haree ba oin, PDHJ nafatin dedikadu atu halo monitorizasaun la’ós de’it ba CEF Salele maibé mós instituisaun servisu sosiál sira seluk no ospitál sira, hodi reafirma ninia kompromisu atu fó prioridade ba direitus umanus no justisa sosiál iha Timor-Leste.

This post is also available in: English

Notisia seluk

Mensájen husi Provedór Direitus Umanus no Justisa ba Selebrasaun Tinan Foun Xinés  2026

Dí1i, 17 fevereiru 2026— Ohin,  ita hamutuk ho ita nia maun no alin sira husi desendénsia Xíneza hodi selebra festividade importante liu iha kalendáriu...

KOMUNIKADU IMPRENSA-PDHJ Saúda Desizaun Governu Nian Hodi Suspende Rekrutamentu PNTL no Lansa Investigasaun Independente

Dí1i, 12 fevereiru 2026— Iha loron 11 fevereiru 2026, IX Governu Konstitusionál, liuhosi Konsellu Ministru, aprova projetu Rezolusaun Governu ne’ebé aprezenta hosi Ministru Interiór,...

KOMUNIKADU IMPRENSA-PDHJ Analiza Keixa Sira Kona-Ba Prosesu Rekrutamentu Kadetes PNTL 2025/2026

KOMUNIKADU IMPRENSA 09 fevereiru 2026 PDHJ Analiza Keixa Sira Kona-Ba Prosesu Rekrutamentu Kadetes PNTL 2025/2026 no Identifika Evidénsia Ilegalidade no Violasaun ba Prinsípiu Konstitusionál Sira Dili,...

KOMUNIKADU BA IMPRENSA –  Gabinete Provedoria dos Direitos Humanos e Justiça (PDHJ) Anúnsia Relokalizasaun Temporária

Dili, 30 janeiru 2026– Gabinete Provedoria Direitus Umanus no Justisa (PDHJ) sei hala'o nia operasaun (servisu) husi fatin temporáriu iha Excelsior Resort, Behoris, Prais dos Coqueiros Avenida de...